Przędza może być początkiem wielu rzeczy. Z kilku motków powstaje szal, z cierpliwie przerabianych oczek – sweter, a z nici utkanych na krośnie – materiał, który później staje się częścią naszej garderoby. Za każdym takim przedmiotem stoją surowiec, umiejętności i praca ludzkich rąk. Właśnie o tym przypomina I Love Yarn Day, czyli dzień poświęcony przędzy i rękodziełu włókienniczemu.
To okazja, żeby docenić dzierganie, szydełkowanie, tkanie i inne techniki pracy z włóknami, ale także przyjrzeć się bliżej materiałom, z których powstają ubrania i dodatki. Skąd wzięło się to święto, kiedy jest obchodzone i co wspólnego ma z wełną?
Czym jest I Love Yarn Day?
I Love Yarn Day to coroczne święto miłośników przędzy i rękodzieła. Jego nazwa oznacza dosłownie „Dzień, w którym kochamy przędzę”. W centrum uwagi znajdują się różne sposoby tworzenia z włókien: od robienia na drutach i szydełkowania, przez tkanie, aż po inne techniki wykorzystywane do tworzenia tekstyliów.
Nie jest to święto zarezerwowane dla osób, które od lat dziergają skomplikowane wzory. Mogą w nim uczestniczyć również początkujący, osoby zainteresowane materiałami, a nawet ci, którzy sami niczego nie tworzą, ale doceniają pracę i umiejętności potrzebne do wykonania ręcznie robionych przedmiotów.
Inicjatywa zachęca do dzielenia się wiedzą, pokazywania własnych projektów i poznawania technik, które w wielu domach były przekazywane z pokolenia na pokolenie. Jednym z pomysłów na świętowanie jest nauczenie kogoś podstaw dziergania lub szydełkowania.
Kiedy obchodzony jest I Love Yarn Day?
I Love Yarn Day przypada obecnie w drugą sobotę października. Data zmienia się więc w zależności od roku.
W 2026 roku święto wypada 10 października. Wcześniej organizatorzy wskazywali inny termin – między innymi trzecią sobotę października. Z czasem kalendarz wydarzenia uległ zmianie.
Październik jest dobrym momentem na taką inicjatywę również z praktycznego punktu widzenia. To czas, gdy częściej sięgamy po cieplejsze ubrania, wyciągamy z szaf wełniane swetry i szale, a wieczory sprzyjają spokojniejszym zajęciom w domu. Przędza przestaje być wtedy jedynie materiałem do tworzenia – staje się częścią codziennych rytuałów związanych z jesienią.
Jeśli szukasz inspiracji na jesień, zajrzyj do naszej kolekcji jesiennych nowości i poznaj produkty, które łączą naturalne materiały z ponadczasowym stylem.
Skąd wzięło się to święto?
I Love Yarn Day powstało z inicjatywy Craft Yarn Council, amerykańskiej organizacji branżowej skupiającej firmy związane z przędzą, akcesoriami do rękodzieła, publikacjami i nauką technik włókienniczych. Pierwsza udokumentowana edycja odbyła się w 2011 roku.
Celem inicjatywy było promowanie rękodzieła i zachęcanie kolejnych osób do odkrywania możliwości, jakie daje praca z przędzą. Organizatorzy proponowali między innymi wspólne dzierganie, naukę podstawowych technik, pokazywanie własnych projektów oraz tworzenie przedmiotów na cele charytatywne.
Z czasem święto stało się okazją do spotkań i aktywności internetowych. Osoby zajmujące się rękodziełem mogły dzielić się swoimi pracami, a sklepy i społeczności organizować wydarzenia związane z przędzą. Jedna z wcześniejszych kampanii zachęcała uczestników do przekazywania swojej wiedzy innym pod hasłem „Stitch It Forward” – czyli do podawania umiejętności dalej.
Nie chodziło więc wyłącznie o samo tworzenie. Ważna była również społeczność, wymiana doświadczeń i podtrzymywanie umiejętności, które można rozwijać przez całe życie.
Dlaczego przędza zasługuje na własne święto?
Na co dzień rzadko zastanawiamy się nad tym, jak długa droga prowadzi od włókna do gotowego ubrania. Widzimy sweter na wieszaku albo szal złożony na półce, ale za ich powstaniem kryje się wiele etapów: przygotowanie surowca, przędzenie, a następnie dzianie lub tkanie i wykończenie materiału.
W przypadku wełny proces zaczyna się jeszcze wcześniej – od pozyskania runa owczego. Jego właściwości, sposób przygotowania włókien i późniejsza obróbka wpływają na charakter gotowej przędzy. Nie każda wełna jest taka sama, a różnice między włóknami mają znaczenie dla miękkości, sprężystości i wyglądu materiału.
I Love Yarn Day przypomina, że za gotowym przedmiotem stoi coś więcej niż jego fason czy kolor. Jest też wiedza o surowcu, technika i czas potrzebny do wykonania kolejnych etapów pracy.
To podejście jest bliskie również tradycyjnym manufakturom włókienniczym, w których umiejętności i doświadczenie rozwijane przez lata mają realne znaczenie dla jakości produktów. Jeśli ciekawi Cię ta część historii tekstyliów, przeczytaj także nasz artykuł o historii irlandzkiej manufaktury John Hanly.
Co I Love Yarn Day ma wspólnego z wełną?
Choć nazwa święta odnosi się do przędzy, a nie do jednego konkretnego surowca, wełna jest ważną częścią świata włókienniczego rękodzieła. Można z niej tworzyć zarówno cienkie, delikatne dzianiny, jak i grube swetry, szale czy koce.
Jej właściwości zależą między innymi od rodzaju włókien, sposobu przędzenia i konstrukcji materiału. Wełna może być sprężysta, pomagać regulować temperaturę i zatrzymywać powietrze w strukturze dzianiny. Poszczególne odmiany różnią się jednak między sobą, dlatego warto wiedzieć, z jakiego surowca wykonano produkt.
Przykładem jest wełna jagnięca, ceniona za delikatność, oraz merino, które często wykorzystuje się w lekkich dzianinach i ubraniach noszonych blisko ciała. Z kolei tradycyjne tkaniny wełniane mogą mieć zwartą strukturę i wyraźny splot, dzięki czemu sprawdzają się w szalach, pledach czy innych dodatkach.
Jak można świętować I Love Yarn Day?
Nie trzeba mieć własnej kolekcji drutów ani umieć czytać skomplikowanych schematów. Świętowanie może być tak proste, jak poświęcenie chwili na poznanie materiałów i technik, które nas interesują.
Oto kilka pomysłów
🤎 Spróbuj nowej techniki. Jeśli nigdy nie robiłeś na drutach ani nie szydełkowałeś, możesz zacząć od prostego projektu. Pierwsza próbka nie musi być idealna – najważniejsze, żeby poznać podstawy.
🤎 Poproś kogoś o pokazanie, jak to zrobić. Wiele osób uczyło się rękodzieła od rodziców, dziadków lub znajomych. I Love Yarn Day to dobry pretekst, by wrócić do tych umiejętności albo nauczyć się czegoś od kogoś bliskiego.
🤎 Przyjrzyj się materiałom, które już masz. Sprawdź metki swetrów, szali i koców. Zobacz, które wykonano z wełny, które z bawełny, a które z mieszanek włókien. To prosty sposób, by lepiej rozumieć własną garderobę.
🤎 Doceniaj rzeczy wykonane z uwagą. Rękodzieło nie musi oznaczać wyłącznie przedmiotów zrobionych samodzielnie. Możemy również zwracać uwagę na materiały, sposób wykonania i historię produktów, które wybieramy.
🤎 Podziel się swoją wiedzą. Pokaż komuś prosty ścieg, opowiedz o ulubionym materiale albo poleć książkę, która pomogła Ci rozwinąć umiejętności. Właśnie takie dzielenie się doświadczeniem było jednym z elementów kampanii towarzyszących I Love Yarn Day.
I Love Yarn Day a świadome wybieranie ubrań
Zainteresowanie przędzą może być również początkiem bardziej świadomego podejścia do garderoby. Kiedy wiemy, z czego powstają nasze ubrania, łatwiej zrozumieć, dlaczego poszczególne materiały różnią się wyglądem, sposobem użytkowania i pielęgnacją.
Nie oznacza to, że każdy powinien samodzielnie robić na drutach albo wybierać wyłącznie jeden rodzaj włókna. Chodzi raczej o ciekawość: sprawdzanie składu, poznawanie pochodzenia surowców i zwracanie uwagi na wykonanie.
W Tartan i Wełna szczególnie interesuje nas właśnie ta droga – od włókna, przez przędzę i pracę manufaktury, aż po gotowy produkt. Za wełnianym szalem, swetrem czy kocem stoi materiał o określonych właściwościach, a często również historia miejsca, w którym został wykonany.
Warto o tym pamiętać nie tylko w październiku. I Love Yarn Day jest jedną z okazji, by przyjrzeć się bliżej światu włókien, ale ciekawość dotycząca tego, co nosimy, może towarzyszyć nam przez cały rok.
